Çene eklemi sorunu nasıl anlaşılır?
- Eklemden klik, tıklama veya sürtünme sesi gelmesi
- Ağız açarken çenenin bir tarafa kayması
- Ağız açmada kısıtlılık
- Çiğneme sırasında ağrı
- Kulak önü bölgesinde hassasiyet
- Kapalı veya açık kilitlenme hissi
Uzman Dr. Mehmet Ali Koldaş , Diş sıkma tedavisi hakkında en doğru bilgiyi edinmeniz için bu içeriği kendi hazırladı.
Diş sıkma ve bruksizm tedavisi; dişleri istemsiz biçimde sıkma veya gıcırdatma alışkanlığına bağlı gelişen diş aşınmaları, kas ağrıları, baş-boyun şikâyetleri ve çene eklemi sorunlarının değerlendirilmesini amaçlar.
Dentomega’da tedavi planı; belirtilerin gece veya gündüz ortaya çıkması, dişlerdeki aşınma düzeyi, çiğneme kaslarının durumu, çene eklemi hareketleri ve hastanın günlük alışkanlıkları birlikte değerlendirilerek hazırlanır.
Bruksizm; dişlerin istemsiz olarak sıkılması, kenetlenmesi veya birbirine sürtülmesiyle ortaya çıkan parafonksiyonel bir alışkanlıktır.
Bruksizm yalnızca uyku sırasında görülmez. Bazı kişiler gündüz saatlerinde yoğunlaşırken, çalışırken veya stresli dönemlerde farkında olmadan dişlerini sıkabilir. Gece bruksizmi ise çoğu zaman kişi tarafından fark edilmez ve sabah belirtileriyle anlaşılır.
Uzun süre devam eden sıkma ve gıcırdatma; dişlerde aşınma, dolgular ve kaplamalarda kırık, diş hassasiyeti, çiğneme kaslarında büyüme, baş-boyun ağrıları ve çene eklemi şikâyetleriyle ilişkili olabilir.
Bruksizmin tek bir nedeni yoktur. Stres, uyku düzensizlikleri, bazı ilaçlar, günlük alışkanlıklar ve kişisel kas-iskelet özellikleri belirtilerin ortaya çıkmasında rol oynayabilir.
Belirtiler kişiden kişiye değişebilir. Bazı hastalarda diş aşınmaları ön plandayken bazı hastalarda kas ağrıları veya çene eklemi şikâyetleri daha belirgin olabilir.
Sabahları çene kaslarında yorgunluk veya ağrı
Baş, yüz, kulak çevresi veya boyun ağrıları
Dişlerde düzleşme, aşınma veya kısalma
Dişlerde ve dolgularda çatlak ya da kırık
Sıcak-soğuk hassasiyeti
Çene ekleminden ses gelmesi
Ağız açmada kısıtlılık veya kilitlenme
Uyku kalitesinde düşüş ve sabah yorgunluğu
Bu şikâyetlerin birçok farklı nedeni olabilir. Ancak özellikle sabahları belirginleşen ağrılar, çene kaslarında sertlik ve diş aşınmalarıyla birlikte görülüyorsa bruksizm açısından değerlendirme yapılabilir.
Çene eklemi hastalıkları; alt çenenin hareketini sağlayan eklem, eklem diski ve çevresindeki çiğneme kaslarında oluşan fonksiyon bozukluklarını kapsar.
Çene ekleminden gelen ses her zaman çenenin çıktığı anlamına gelmez. Klik veya tıklama sesi, eklem diskinin hareketiyle ilişkili olabilir. Ağrı, kilitlenme veya hareket kısıtlılığı eşlik ediyorsa ayrıntılı değerlendirme gerekir.
Tedavi, belirtilerin kaynağına göre kişiye özel planlanır. Amaç yalnızca diş sıkmayı durdurmak değil; dişleri, kasları ve eklemi aşırı kuvvetlerin etkisinden korumaktır.
Dişlerdeki aşınmalar, dolgu ve kaplamalar, çene hareketleri, eklem sesleri, kas hassasiyeti ve ağız açma miktarı değerlendirilir.
Şikâyetlerin gece veya gündüz ortaya çıkması, stres düzeyi, tek taraflı çiğneme ve günlük alışkanlıklar incelenir.
Uygun hastalarda dişleri aşınma ve kırılmadan korumak, çiğneme kaslarının yükünü azaltmak ve çene hareketlerini düzenlemek amacıyla kişiye özel plak hazırlanabilir.
Kas egzersizleri, sıcak uygulama, davranış farkındalığı, fizik tedavi yaklaşımları ve gerekli durumlarda ilaç tedavisi planlanabilir.
Uygun hastalarda aşırı çalışan masseter kasının kuvvetini geçici olarak azaltmak amacıyla botulinum toksin uygulaması değerlendirilebilir.
Plak uyumu, kas hassasiyeti, ağız açma miktarı ve belirtilerin seyri kontrol randevularında değerlendirilir.
Her iki yöntem farklı amaçlarla uygulanır. Gece plağı dişler ve eklem için mekanik koruma sağlarken masseter botoksu kas aktivitesini geçici olarak azaltmayı amaçlar.
Bazı hastalarda yalnızca plak yeterli olabilirken bazı hastalarda kas tedavileriyle birlikte kombine yaklaşım gerekebilir. Uygun yöntem muayene sonrasında belirlenir.
Tedavinin yanında günlük alışkanlıkların düzenlenmesi kas ve eklem yükünün azaltılmasına yardımcı olabilir.
Normal dinlenme hâlinde dişlerin birbirine temas etmemesi, dudakların kapalı ve çene kaslarının rahat olması gerekir.
Sürekli aynı tarafla çiğnemek kaslar ve eklem üzerinde dengesiz yük oluşturabilir.
Sakız, sert kuruyemiş, buz ve uzun süre çiğneme gerektiren gıdalar belirtileri artırabilir.
Geniş esneme, büyük lokmalar ve kontrolsüz ağız açma hareketleri eklem şikâyetlerini artırabilir.
Gün içinde dişleri sıktığınızı fark ettiğinizde çeneyi bilinçli şekilde gevşetmek yardımcı olabilir.
Gece plağının uyumu ve çene eklemi belirtilerinin seyri düzenli olarak değerlendirilmelidir.
Bruksizm ve çene eklemi tedavisi fiyatları, uygulanacak yönteme ve tedavinin kapsamına göre değişir. Net maliyet muayene sonrasında kişiye özel plan oluşturulduğunda belirlenebilir.
Bu sayfada sayısal fiyat veya fiyat aralığı verilmemektedir. Kesin ücret, muayene bulguları ve uygulanacak tedavi seçenekleri belirlendikten sonra paylaşılır.
Dentomega’da tedavi yalnızca gece plağı verilmesiyle sınırlı değerlendirilmez. Dişlerin mevcut durumu, kas aktivitesi, eklem hareketleri, kapanış ilişkisi ve günlük alışkanlıklar birlikte incelenir.
Hayır. Çene ekleminden gelen klik veya tıklama sesi çoğunlukla eklem diskinin hareketiyle ilişkilidir. Ağrı, kilitlenme veya hareket kısıtlılığı eşlik ediyorsa değerlendirme gerekir.
Hayır. Gündüz bruksizmi de sık görülür. Kişi stresli veya yoğun olduğu anlarda farkında olmadan dişlerini kenetleyebilir.
Sabah belirginleşen baş ve boyun ağrıları bruksizmle ilişkili olabilir ancak tek başına tanı koydurmaz. Kas ve eklem muayenesi gerekir.
Gece plağının temel amacı dişleri ve eklemi aşırı kuvvetlerin etkisinden korumaktır. Diş sıkma davranışını tamamen ortadan kaldırmayabilir.
Etki süresi kişiden kişiye değişir ve geçicidir. Kas yapısı, metabolizma ve bruksizmin şiddeti etki süresini değiştirebilir.
Ağız açamama her zaman çene çıkığı anlamına gelmez. Kas spazmı, eklem diski problemi veya kapalı kilitlenme gibi durumlar değerlendirilmelidir.
Süre belirtilerin şiddetine, plağa verilen yanıta ve günlük alışkanlıklara göre değişir. İlk kontroller çoğunlukla kısa aralıklarla, sonraki kontroller daha uzun aralıklarla planlanır.
Her vakada tam iyileşme garantisi verilemez. Tedavinin amacı ağrıyı azaltmak, fonksiyonu geliştirmek ve hastanın günlük yaşamına daha rahat devam etmesini sağlamaktır.
Uzun süreli ve yoğun bruksizm dişlerde, dolgularda ve kaplamalarda çatlak veya kırık riskini artırabilir.
Kullanım sıklığı kişiye özel belirlenir. Plağın hekimin önerdiği süre ve düzende kullanılması, kontrol randevularında uyumunun değerlendirilmesi gerekir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Bruksizm ve çene eklemi hastalıklarının tanısı klinik muayene ve gerekli durumlarda görüntüleme sonrasında konulur.
